Portal 072info

Trgovci u BiH lažiraju podatke o upotrebi plastičnih kesa

Najznačajnije učešće u naplati naknada za plastične kese tregerice ima Tuzlanski kanton 28% te Kanton Sarajevo 25%.

Uredba o naknadama za plastične kese tregerice u primjeni je od 12. 02. 2014. godine, a do kraja juna 2014. godine u Fond za zaštitu okoliša FBiH uplaćeno je 298.136,00 KM, piše bh. novinska agencija Patria.

Najznačajnije učešće u naplati naknada za plastične kese tregerice ima Tuzlanski kanton 28% te Kanton Sarajevo 25%.

Podaci za drugi izvještajni period pristizat će i do sredine 2015. godine s obzirom da je rok za podnošenje izvještaja 31. mart 2015. godine.

– Sva prikupljena sredstva po osnovu naknada zasnovana na principu „zagađivač plaća“, Fond je u skladu sa Zakonom o Fondu za zaštitu okoliša Federacije Bosne i Hercegovine dužan rasporediti između Federacije (Fond) i budžeta svih kantona u odnosu: Federacija (Fond) 30% i kantoni 70% (tekući transferi).

Nakon transfera kantonima, Fondu je preostao iznos od 89.440,80 KM i sva sredstva su, na osnovu raspisanog Javnog poziva za dodjelu sredstava za realizaciju programa i projekata za sanaciju šteta nastalih usljed prirodnih nepogoda za 2014. godinu raspoređena kroz projekte čišćenja obala vodotoka od otpada nanesenog tokom poplava. Sam Fond u ove projekte ukupno ulaže 620.000 KM.

Kantonima se osim ovih naknada uplaćuju i sredstva od naknada za okoliš pri registraciji motornih vozila i naknade koje plaćaju zagađivači zraka, a koja se troše uglavnom nenamjenski. Osnova za ovakvu tvrdnju, navode iz Fonda je činjenica da su samo dva kantona, i to Unsko-sanski i Kanton Sarajevo, dostavili pregled utroška sredstava prebačenih od strane Fonda uloženih u programe i projekte poboljšanja kvalitete zraka.

Problemi kod implementacije

S obzirom da ne postoji jedinstven informacioni sistem i baza podataka u FBiH, a ni na nivou BiH kako bi se pratile količine kesa koje su uvezene, odnosno proizvedene, te prodate na tržištu BiH, ne postoje stvarni podaci sa kojima bi se podaci Fonda mogli uporediti osim podaci CCI.

Naime, procijenjena količina kesa tregerica koje se stavljaju na tržište BiH iznosi cca 100 miliona mjesečno, tačnije, 600 miliona kesa na polugodišnjem nivou. Ukoliko kažemo da se 60% od navedenih količina plasira na tržište FBiH, to iznosi 360 miliona kesa u FBiH na polugodišnjem nivou. Stvarno prijavljene količine u Fond iznose cca 32 miliona kesa (što je svega 8% od pretpostavljenih količina), od čega svega 5,5 miliona kesa tregerica podliježe plaćanju prema odredbama Uredbe ili 1,5%.

Stoga je ključni prioritet uspostava jedinstvenog informacionog sistema i baze podataka, koji bi pored podataka o potencijalnim obveznicima plaćanja naknada po svim kategorijama otpada uključio podatke o svim ostalim subjektima sistema upravljanja otpadom (uvoznici, proizvođači, ovlašteni sakupljači, recikleri i sl.) na svim nivoima vlasti.

Još jedan razlog za neophodnost baza podataka jeste praćenje uloženih sredstava, odnosno benefita, koji proističu ulaganjem prikupljenih sredstava po posebnim vrstama otpada u poboljšanje cjelokupnog sistema.

Veliki broj kesa tregerica prijavljeno je kao kese za pakovanje refuznih materijala, a koje ne podliježu plaćanju naknada, kako je to definisano Uredbom. Prema podacima Fonda tri puta veći je broj refuznih kesa od kesa tregerica koje su plasirane na tržište.

– Prema našim saznanjima i dostavljenim izvještajima, postoje trgovine koje su prijavile stotine hiljada, pa čak i miliona kesa kao „kese za refuzne materijale“ – navode iz Fonda.

Preporuke Fonda

Na osnovu dosadašnjih analiza Uprava Fonda predlaže donošenje izmjena i dopuna Uredbe od strane Federalnog ministarstva okoliša i turizma.

Potrebno je početi sa kontrolom obveznika od strane inspekcije. S tim u vezi, Fond je napravio i listu obveznika za koje smatra da je potrebno provjeriti podatke dostavljene Fondu i isti će biti dostavljeni inspekcijskim organima na dalju upotrebu.

fokus.ba

Podijelite članak